Trong tháng 9, lần đầu tiên, FPT Software giới thiệu akaMES (Hệ thống điều hành sản xuất) – Giải pháp số hóa cho các nhà máy cho phép quản lý, giám sát và đồng bộ hóa việc thực thi các quy trình sản xuất từ nguyên liệu thô đến thành phẩm theo thời gian thực.

Hành trình 10 năm để “chạm đáy nỗi đau” của các nhà máy

Giải pháp akaMES là sản phẩm 100% do người FPT Software xây dựng và phát triển, có khả năng giải quyết “nỗi đau” đang tồn tại trong các nhà máy hàng thập kỉ qua, bao gồm cả những nhà máy thông minh được gọi là “brilliant manufacturing” ở thời điểm hiện tại.

Từ khoảng 10 năm trước, kỹ sư công nghệ thông tin Lê Minh Quân đã làm việc ở Việt Nam lẫn nước ngoài để học hỏi những mô hình công nghệ mới tại các nhà máy. Tuy nhiên, sau nhiều năm tiếp cận với nhà máy của cả những nước phát triển, anh Quân nhận ra rằng các nhà máy thông minh dù ở nước đang phát triển hay phát triển, thậm chí là các nhà máy được gọi là “brilliant manufacturing” đều đang gặp phải những “nỗi đau” (pain point) chung.

Thứ nhất, hầu hết các nhà máy đều thiếu đi một hệ thống toàn diện có thể giải quyết vấn đề quản lý máy móc theo thời gian thực đồng thời tích hợp vào lịch sản xuất. Điều này dẫn tới việc nếu có sự cố xảy ra trên máy móc, người quản lý sẽ không thể ngay lập tức đưa ra tính toán về tác động của việc downtime đối với chi phí sản xuất thực tế.

Thứ hai, các nhà máy đang thiếu giải pháp có khả năng theo dõi chặt chẽ khâu phân phối nguyên liệu xuống các dây chuyền, máy móc. Vì thế, người quản lý khó xác định được nguyên nhân dẫn đến lỗi phát sinh trong quá trình phân phối nguyên liệu xuống các dây chuyền sản xuất để khắc phục vấn đề một cách dứt điểm.

Thứ ba, khả năng truy xuất ngược là một điểm yếu của các nhà máy. Như vậy, nếu một sản phẩm bị lỗi, hệ thống sẽ không xác định được lỗi sai ở khâu sản xuất nào, nguyên liệu chưa đạt yêu cầu thuộc lô hàng nào, công nhân nào phụ trách dây chuyền sản xuất ra sản phẩm lỗi,…

Mặc dù những “nỗi đau” anh Quân tìm ra là những trải nghiệm cá nhân, nhưng những đúc kết anh đưa ra khá tương đồng với kết quả nghiên cứu được công bố năm 2017 tại Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo trong lĩnh vực sản xuất kỹ thuật số (WBR Digital & Smart Manufacturing) dựa trên khảo sát 100 nhà máy sản xuất hàng đầu trong lĩnh vực ô tô, FMCG, năng lượng, hóa học, quốc phòng.

Cụ thể, báo cáo của Hội nghị chỉ ra 50% trong số các nhà máy được khảo sát cho rằng công nghệ hiện tại đang không phù hợp với nhu cầu sản xuất. Tuy nhận ra “nỗi đau” (pain point) này, các nhà máy lại chưa sẵn sàng chuyển đổi và đầu từ thiết bị & công nghệ mới do trở ngại chính là: Hệ thống tích hợp (chiếm 31%).

Trên thực tế, các báo cáo về các nhà máy sản xuất thường là các nghiên cứu và khảo sát gián tiếp về ngành mà thiếu các trải nghiệm thực tế. Trong khi đó, với kinh nghiệm 10 năm tiếp xúc và làm việc trực tiếp với các nhà máy, anh Quân là người hiểu rõ tình hình thực tế trong các nhà máy.

Tích lũy đủ những kiến thức và sẵn “máu” làm sản phẩm công nghệ, năm 2016, anh Quân tìm đến với FPT Software để phát triển sản phẩm quyết những thách thức chung trong các nhà máy. Năm 2018, khi cả FPT Software sôi sục trong không khí làm sản phẩm hơn bao giờ hết, anh Quân đã đề xuất ý tưởng về akaMES và được khích lệ bởi anh Nguyễn Đức Kính – Giám đốc VI MFG.

Kể từ tháng 4/2019, anh trở thành Product Owner của akaMES để hiện thực hóa giấc mơ hóa giải những “nỗi đau” trong các nhà máy.

Thuyết phục khách hàng trước khi akaMES ra đời

Thông thường, một sản phẩm sau khi hoàn thiện rồi mới được thương mại hóa. Tuy nhiên, akaMES đã thu hút khách hàng từ trước khi ra đời vì xác định đúng “nỗi đau” của các doanh nghiệp. Một tháng trước khi akaMES được phát triển, Sonion – Công ty chuyên cung cấp giải pháp cho người khiếm thính tại Châu Âu đã tìm đến FPT Software để trao đổi về một giải pháp giúp giải quyết những khó khăn gặp phải trong dây chuyền sản xuất của doanh nghiệp này.

Vì rất quan tâm đến sản phẩm, Sonion đã không tiếc kinh phí để cử 11 chuyên gia để làm việc với FPT Software. Trong đó, 7 thành viên là chuyên gia của Sonion và 3 thành viên khác đến từ OBNG – Đối tác tư vấn đến từ Anh quốc của Sonion. Những chuyên gia từ OBNG mời đến đàm phán với FPT Software đều là những chuyên gia có 20-30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực vật tư, thương mại, marketing, quản lý chuỗi cung ứng và kho hàng.

Mong muốn nhanh chóng đạt được thỏa thuận về sản phẩm akaMES, Sonion đặt thời hạn: Cuộc thảo luận giữa hai bên phải được kết thúc trong vòng ba ngày. Vì thế, 3 ngày làm việc với Sonion là 3 ngày team FPT Software bước vào cuộc chiến “cân não”.

Trong ba ngày liên tiếp, mỗi ngày 9 tiếng, 11 chuyên gia phía Sonion không ngừng “chất vấn” phía FPT Software về các vấn đề kỹ thuật của sản phẩm akaMES như ứng dụng được tích hợp trên hệ thống, mô hình triển khai, các phân lớp quản trị từ công nhân vận hành tới quản lý rồi các lãnh đạo cấp cao… Với nhiệm vụ phản biện FPT Software, đối tác tư vấn OBNG của Sonion đóng vai trò đẩy các cuộc tranh luận lên cao trào để phía FPT Software có thể bộc lộ những khuyết điểm của sản phẩm. Tuy nhiên, sau mỗi phần OBNG đưa cuộc tranh luận trở nên gay gắt thì lại thêm một lần Sonion đồng ý với những giải pháp công nghệ của FPT Software. Thậm chí, có những khi OBNG vẫn đang tranh luận với FPT Software thì Sonion đã chủ động dừng nội dung tranh luận và đưa ra kết luận đồng tình với FPT Software để đến với nội dung khác.

Khi OBNG không thể phản biện được FPT Software để tìm ra nhược điểm của sản phẩm thì luận điểm gây khó khăn nhất của OBNG với FPT Software là: Đưa ra một trường hợp doanh nghiệp đã sử dụng akaMES và có hiệu quả trong thực tế. Nếu có một công ty áp dụng giải pháp akaMES, Sonion sẽ có thêm cơ sở để tin cậy và yên tâm hợp tác với FPT Software. Vì vậy, toàn team akaMES hiện đang dồn lực hoàn thiện để giới thiệu sản phẩm cho những khách hàng mới.

Cũng trong phiên tranh luận với phía Sonion, phía FPT Software không chỉ gây ấn tượng với khách hàng về những tính năng công nghệ sẵn có của sản phẩm, phía FPT Software còn hướng khách hàng tới những tính năng nâng cao, để khách hàng được hưởng dịch vụ tùy biến tốt hơn và team akaMES được thách thức về mặt công nghệ khi mở rộng thêm nhiều tính năng hơn. Cụ thể hơn, thay vì bản sản phẩm với những tính năng có sẵn, phía FPT Software còn thuyết phục khách hàng phân bổ nhân sự là đầu mối trung gian hiểu nhu cầu và vấn đề nội tại của Sonion để làm việc trực tiếp với team akaMES. Như vậy, mỗi khi Sonion đưa ra thêm yêu cầu, team akaMES sẽ tùy biến giải pháp theo đúng yêu cầu đó.

Việc này cũng được ví von như trong ngành thời trang có may sẵn hàng loạt và hàng thiết kế theo yêu cầu người mặt. Hàng thiết kế “đo ni đóng giày” theo yêu cầu của khách hàng sẽ luôn vừa vặn và có giá trị cao hơn hẳn.

Và những khát khao ở phía trước

Một thập kỉ chờ đợi để được làm sản phẩm, với anh Quân, akaMES không chỉ đơn thuần là giải pháp công nghệ tích hợp nhiều ứng dụng dành cho các nhà máy. Với anh, akaMES là khát vọng “hóa giải nỗi đau” cho những vấn đề tồn tại ở các nhà máy mà anh đã chứng kiến trong nhiều năm qua. Vì thế, sang năm 2020, anh Quân kỳ vọng, akaMES sẽ “phủ sóng” tại khoảng 100 nhà máy quy mô dưới 3000 nhân công tại Việt Nam và Nhật Bản.

Với 10 năm gắn bó với ngành sản xuất và là người trực tiếp tạo ra sản phẩm, anh Quân nói riêng và team akaMES nói chung không chỉ tự tin về chất lượng của sản phẩm mà còn tự tin về khả năng “sale” (bán hàng) của cả team. Bởi lẽ anh tin rằng: “Không ai “ca” về sản phẩm hay bằng chính người làm ra nó.” Với tinh thần này, anh Quân đang truyền cảm hứng để cả nhóm cùng xây dựng tài liệu và định hướng bán sản phẩm với các nội dung tập trung vào các vấn đề công nghệ cốt lõi của sản phẩm thay vì chỉ  bán sản phẩm theo hướng đưa ra lợi thế cạnh tranh về giá như công ty outsourcing thường làm.

Hành trình chuyển đổi từ công ty outsouricing sang làm sản phẩm của FPT Software chưa bao giờ dễ dàng. Nhưng hành trình ấy ở FPT Software chắc chắn sẽ thành công khi có những nhóm dự án giàu kinh nghiệm mà cũng đầy nhiệt huyết như akaMES, akaDoc, và rất nhiều nhóm sản phẩm khác nữa.

FPT Software

Tin liên quan: