Sự phát triển của công nghệ đã thay đổi mô hình kinh doanh của nhiều doanh nghiệp. Trong làn sóng các công nghệ mới nổi, Blockchain được xem là một công nghệ “chìa khóa” cho chuyển đổi số và xây dựng nền tảng công nghệ thông tin tương lai. Sự phổ biến của Blockchain sẽ kéo theo những thay đổi về công nghệ tài chính (Fintech). 

Công nghệ Blockchain là nguồn gốc của cách mạng Fintech

Fintech là gì?

Chúng ta hiểu tài chính là một lĩnh vực liên quan tới quản lý nguồn tiền, còn các dịch vụ liên quan tới việc quản lý này thì được gọi là dịch vụ tài chính. Trước khi chuyển đối số xuất hiện và buộc các doanh nghiệp phải hiện đại hóa các hệ thống sẵn có của mình, tài chính truyền thống từng sử dụng các sổ ghi chép bằng giấy. Sau đó, những thay đổi về công nghệ đã thành công trong việc đẩy nhanh các hệ thống truyền thống này. Về cơ bản, Fintech được tính theo công thức:

Fintech = Tài chính + Công nghệ

Điều này có nghĩa là, khi công nghệ tìm được cách để tối ưu một tác vụ tài chính hao tốn tài nguyên, ta gọi đó là fintech. Hiện nay, việc phát triển fintech đã thay đổi hoàn toàn các tương tác giữa người tiêu dùng và doanh nghiệp (C2B), và ngược lại. Hệ sinh thái fintech toàn cầu cũng được dự kiến sẽ có tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) đạt 24,8%, đẩy tổng giá trị dự kiến của nền công nghiệp này lên mức 309,98 tỷ USD trước năm 2022.

Sự thay đổi hoàn toàn này được kỳ vọng là sẽ bắt nguồn từ các tăng trưởng do công nghệ Blockchain. Nếu bạn chưa quen với khái niệm Blockchain, thì đây là một cẩm nang chi tiết về chủ đề này. Còn bài viết này sẽ chỉ sơ lược về khái niệm Blockchain.

Blockchain là gì?

Blockchain là một danh sách hồ sơ liên tục tăng trưởng nên một mạng, với kiến trúc hệ thống tương tự như một bộ dữ liệu. Các hồ sơ nói trên được gọi là “block” (mắt xích), được gắn mã hóa với nhau, tạo thành một chain (dây xích). Các nhà phát triển sẽ xây dựng những cơ chế đồng bộ để vào mạng các block mới, và blockchain thường mang các đặc trưng sau:

  • Phi tập trung – Các tương tác không bị quy định bởi bất cứ quyền lực tập trung nào, và lòng tin hoàn toàn được đặt trong các node được dùng để duy trì mạng.
  • Không cấp giới hạn truy cập – Mọi người đều có thể gia nhập mạng, miễn là có đủ tài nguyên máy tính (mining) để xác minh giao dịch và kiếm token/tiền ảo thưởng.
  • Can thiệp dữ liệu – Về lý thuyết, một khi được ghi vào blockchain, dữ liệu sẽ không thể được thay đổi nữa. Điều này là do các block bất biến trong mạng ngăn chặn việc bổ sung các dữ liệu mới.

Sau đây là một số minh họa về việc ứng dụng công nghệ Blockchain trong Fintech:

1. Thanh toán, chuyển khoản, chuyển tiền qua biên giới

Vấn đề

Các ngân hàng luôn vật lộn với vấn đề chuyển khoản/ chuyển tiền qua biên giới – bởi lẽ quy trình này vô cùng rắc rối và chậm chạp, có thể kéo dài tới cả tuần lễ. Trung gian chuyển khoán có thể tính phí từ 5-20% lượng tiền giao dịch, tùy thuộc theo vùng. Tương tự, nhiều ứng dụng ngang hàng P2P (peer-to-peer) trên thị trường thì lại hạn chế chuyển khoản cho các vùng địa lý tính phí chuyển khoản cao.

Ta cần phải có một phương thức khác tốt hơn, vừa thỏa mãn các quy định địa phương, vừa xử lý được giao dịch một cách nhanh chóng. Liệu có phương pháp nào phù hợp không?

Giải pháp

Các cơ quan tài chính đang phân tích tiềm năng của một phương thức cấp quyền, thuộc phạm trù công nghệ Blockchain. Cụ thể, họ sẽ tự biến mình thành quyền lực tập trung, qua đó đưa ra các quy định chuyển tiền thông qua blockchain. Theo Deloitte, các giao dịch thanh toán B2B (giữa các doanh nghiệp với nhau), và P2P (giữa các người dùng với nhau) sử dụng blockchain có chi phí chuyển khoản giảm từ 40-80%, và chỉ mất vài giây để thực hiện. Việc sử dụng blockchain, tuy sẽ gây biến động trong mô hình tài chính hiện tại, song lại có thể mang tới tăng trưởng từ 50-60 tỷ USD trong giao dịch xuyên lục địa, và từ 3-5 tỷ USD trong các giao dịch P2P, theo Mckinsey & Co.

Ví dụ

Westpac và Ngân hàng Úc đã hợp tác với Ripple, một công ty blockchain cho doanh nghiệp, chuyên về các giao dịch chuyển tiền qua biên giới. Một công ty Fintech khác là Wirex cũng đang tích hợp blockchain vào các quy trình làm việc của mình. Cụ thể, Wirex đã cung cấp khả năng chuyển tiền quốc tế tức thì, và người dùng có thể tải ứng dụng di động của doanh nghiệp này để mua hàng với 12 lựa chọn tiền pháp định và tiền ảo. Đồng thời, Wirex cũng đã thiết kế một thẻ ghi nợ Bitcoin 2 chiều và một thẻ ghi nợ VISA, dự kiến sẽ khiến việc giao dịch trở nên dễ dàng hơn rất nhiều sau khi phát hành.

2. Giao dịch chứng khoán – Thỏa thận trên thời gian thật

Vấn đề

Có rất nhiều thảo luận về việc loại bỏ các bên thứ ba khỏi sàn giao dịch chứng khoán, tuy nhiên sự thật là: thị trường chứng khoán sẽ không thể phát triển nếu không có họ. Trong một số trường hợp, khi người bán cổ phần không được hưởng lợi ích cho tới ngày T+2, trong đó T là ngày bán. Sự chậm trễ này là do một số tắc nghẽn trong các quy trình phê chuẩn và thanh toán mặc định, chưa tính tới phí trung gian thường được tính cho khách hàng dưới dạng tiền hoa hồng.

Giải pháp

Phối hợp blockchain và fintech có thể sẽ giảm bớt các quy trình trung gian này thông qua đặc tính phi tập trung – giao dịch qua node phân tán khắp toàn cầu. Các node này cũng sẽ kiếm được DEX token nhờ việc duy trì và đảm bảo mạng blockchain hoạt động.

Công nghệ blockchain sẽ phát huy được tiềm lực của nó khi ta thỏa mãn được các tiêu chuẩn về sự tương kết. Một khi điều này xảy ra, các nhà bán lẻ sẽ có thể được gộp thành  nhóm, thông qua quy trình phân lẻ blockchain thành các “mảnh” (shard) nhỏ hơn. Sau đó, các đơn hàng sẽ được lưu lại toàn bộ ở các xích phụ (sidechain) chạy song song, và chỉ giao dịch chính mới được lưu vào xích chính (main blockchain). Kết quả là khối lượng giao dịch khả thi sẽ trở nên cao hơn, còn độ trễ mạng sẽ giảm đáng kể.

Ví dụ 

Nhiều sàn giao dịch phân quyền (DEX) như Changhero, Waves Dex, và OpenLedger Dex đang thúc đẩy khía cạnh này trong cuộc cách mạng fintech bằng các thuật toán giúp tăng hiệu quả giao dịch P2P. Bản chất tự kiểm soát của blockchain giúp người dùng nhận được vốn trực tiếp vào tài khoản, giảm nguy cơ ăn cắp trực tuyến. Ngoài ra, giao dịch blockchain cũng không yêu cầu kiểm tra hồ sơ của người dùng, giúp dễ dàng truy cập hơn. Tuy nhiên, các giao dịch tiền ảo phi tập trung lại có tính thanh khoản thấp đối với các giao dịch ít giá trị.

(Còn nữa)

Theo Fintech News

Tin liên quan: