Những cuộc chiến tranh và khủng hoảng đều tạo ra những thay đổi mới trong lịch sử loài người. Đại suy thoái năm 1930 dẫn tới sự ra đời của chủ nghĩa phát xit. Chiến tranh thế giới thứ hai dẫn tới sự thay đổi của trật tự thế giới từ đơn cực đến đa cực (Xô – Mỹ). Nếu khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 không xảy ra, liệu Fintech có phát triển mạnh mẽ như ngày nay?

Khủng hoảng tài chính toàn cầu

Một buổi chiều thu năm 2008, phố Wall…

Một người đàn ông trung niên, đầu tóc rối bù, nằm gục cạnh con bò phố wall, biểu tượng của thị trường chứng khoán New York. Beffort đã từng là một tay sói già phố Wall với tài sản nhiều triệu đô la, nhưng hôm nay ông đã mất tất cả, nhà cửa, tiền bạc, công việc…

Ngày 15/9/2008, Lehman Brothers, một trong những ngân hàng đầu tư lớn của Mỹ phá sản, sự sụp đổ của đế chế tài chính đã dẫn tới cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Khủng hoảng như con sóng thần cuốn bay tất cả, khiến cho những người như Beffort trở thành tay trắng sau một đêm

Các thị trường chứng khoán lớn của thế giới ở New York, London, Tokyo đều có thời điểm sụt giá lịch sử. Tại Việt Nam chỉ sổ VN-Index cũng giảm hơn 70%, hàng chục nghìn tỉ vốn hóa thị trường đã bốc hơi chỉ trong 1 thời gian ngắn, nhiều nhà đầu tư đã khánh kiệt gia sản, lâm vào đường cùng

Nguyên nhân sâu xa của khủng hoảng tài chính 2008 là từ bong bóng bất động sản, đổ vỡ tín dụng. Nhưng người ta cho rằng, còn có bàn tay của những sát thủ kinh tế, những nhà tài phiệt ngân hàng bí ẩn….

Sự ra đời của Fintech

Tuy nhiên, trong nguy thì luôn có cơ. Nếu như cuộc Đại Khủng Hoảng năm 1930 dẫn tới chiến tranh thế thứ hai thì sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, một làn sóng các công ty start-up tập trung vào lĩnh vực Fintech như Stripe, AliPay, Paytm… đã nổi lên.

Ở Việt Nam rất nhiều công ty startup Fintech được thành lập, như Momo, nổi tiếng với ứng dụng ví điện thử thanh toán trực tuyến, Zalo Pay của VNG, quản lý dữ liệu tài chính cá nhân như OnePay, Mobivi

Vậy nên hiểu Fintech là gì cho đúng, đó là sự ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động dịch vụ tài chính. Các công nghệ mới như Machine Learning dựa vào BigData để phân tích dự báo chỉ số chứng khoán, hỗ trợ đưa ra quyết định cho nhà đầu tư. Blockchain được ứng dụng trong quy trình xác thưc danh tính khách hàng KYC (Know Your Customer)…

FPT Software triển khai UTOP, một ứng dụng thanh toán online dựa trên nền tảng Akachain (Hệ sinh thái blockchain build trên nền Hyperledger)

Akabot, một sản phẩm khác của FPT, kết hợp với nền tảng AI để tự động hóa quy trình trong ngân hàng, bảo hiểm…

Alibaba phát triển ví điện tử Alipay để thanh toán online tại Trung Quốc với hơn 150 triệu người sử dụng

Và nổi tiếng nhất là Bitcoin, một loại tiền kĩ thuật số sử dụng công nghệ blockchain, để giao dịch không qua ngân hàng. Silk Road, một chợ đen trực tuyến, một thành phần của thế giới ngầm DeepWeb đã sử dụng Bitcoin cho những giao dịch ma túy, vũ khí của mình

Những ứng dụng trên đều là những sản phẩm của Fintech cả.

Fintech và ngân hàng – hợp tác hay đối đầu?

Các chuyên gia đã từng dự báo, làn sóng Fintech sẽ quật ngã các ngân hàng đang hoạt động theo kiểu truyền thống, ko theo kịp công nghệ, cảnh báo rằng nên xem Fintech là mối de dọa lớn. Nhất là trong lĩnh vực thanh toán điện tử, các công ty Fintech đang cạnh tranh và chiếm dần thị phần của ngân hàng.

Châu Âu, 2016, 8 ngân hàng hàng đầu đã phải sa thải 100,000 nhân viên do tác động của Fintech

Deutsche Bank, Standard Chartered mất hơn 420 tỉ $ bởi sự lên ngôi của Fintech.

Sự đối đầu giữa Fintech và ngân hàng giống như cuộc chiến giữa bầy sói và con sư tử.

Thế nhưng trong thực tế, Fintech đang dần thay đổi hệ thống ngân hàng truyền thống. Các ngân hàng đang dần tiếp cận và ứng dụng công nghệ Fintech vì đó là xu thế công nghệ của thế giới để tránh tụt hậu

 Các nhà lãnh đạo công ty J.P. Morgan Chase & Co., Jamie Dimon đã từng gọi tiền tệ kỹ thuật số bằng cái tên “lừa đảo” và “bóng đèn tulip”. Các ngân hàng thương mại Việt Nam cũng không chấp nhận tiền ảo kĩ thuật số vì lo ngại tình trạng rửa tiền và tài trợ khủng bố

Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ blockchain, tiền kĩ thuật số Bitcoin, Ripple dần được các ngân hàng lớn chấp nhận, coi nó như là đồng đô la 2.0

Ngân hàng Hoa Kỳ (Bank of America) đã thử nghiệm Ripple DLT để áp dụng cho các giao dịch xuyên biên giới

Tháng 8 năm 2015, Barclays trở thành ngân hàng lớn đầu tiên tại Anh Quốc chấp nhận Bitcoin, khởi đầu bằng cách cho phép người dùng đóng góp từ thiện bằng cách sử dụng đồng tiền này

Fintech và ngân hàng đã chuyển từ đối đầu sang đối thoại, hợp tác cùng phát triển theo hình thức WIN-WIN

Techcombank đã cùng với Công ty fintech Fastacash giới thiệu tính năng [email protected] Mobile, phương thức chuyển tiền nhanh chóng qua Facebook và Google+ 

Lotte Card, thuộc tập đoàn Lotte Hàn Quốc, một công ty Fintech tại Hàn Quốc, vừa thực hiện thương vụ thâu tóm công ty Techcom Finance, công ty con của Ngân hàng Techcombank Việt Nam, để phát triển hệ thống eKYC xác định danh tính người vay.

Thay cho lời kết

Những cuộc chiến tranh và khủng hoảng đều tạo ra những thay đổi mới trong lịch sử loài người. Đại suy thoái năm 1930 dẫn tới sự ra đời của chủ nghĩa phát xit. Chiến tranh thế giới thứ hai dẫn tới sự thay đổi của trật tự thế giới từ đơn cực đến đa cực (Xô – Mỹ). Nếu khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 không xảy ra, liệu Fintech có phát triển mạnh mẽ như ngày nay?

Đỗ Trọng Nguyên – FPT Software

Tin liên quan: