Nối tiếp phần 1 của bài viết, trong phần 2 này, mời quý độc giả theo dõi tiếp những bước đi, thương vụ của Softbank để dần nuốt trọn thế giới.

Softbank trên con đường trở thành nhà đầu tư toàn cầu hạng nặng

Vào thứ Hai, ngày 18 tháng 7 năm 2016, Son bắt đầu ngày mới bằng một cuộc gặp với Bộ trưởng Tài chính Anh, George Osborne. Sau cuộc trưng cầu dân ý về Brexit vào tháng trước, chính phủ đã e ngại về việc một quốc gia khác tiếp quản công ty công nghệ có giá trị nhất của Vương quốc Anh. Son đã ký một cam kết – gồm một loạt các lời hứa ràng buộc về mặt pháp lý đối với hội đồng tiếp quản Vương quốc Anh, rằng trong năm năm tới, SoftBank sẽ tăng gấp đôi số lượng nhân viên và vẫn giữ trụ sở tại Cambridge.

Sáng hôm đó, thông báo về việc mua lại đã được tung ra: Arm đã được SoftBank mua với giá 17 bảng một cổ phiếu – tổng cộng 24 tỷ bảng. Hermann Hauser, người đã gắn bó với những ngày đầu tiên của Arm và được coi là một trong những doanh nhân giỏi nhất của Vương quốc Anh, nói trên BBC rằng đó là một “ngày buồn” cho công nghệ nước Anh.

Chiều hôm đó, Son đi đến Cambridge để gặp các thành viên trong hội đồng quản trị công ty Arm. “Ông ấy rạng rỡ như một đứa trẻ vừa mới có một món đồ chơi mới”, Hass nhớ lại. “Ông ấy đã nói, ‘Đây là ngày thú vị nhất trong cuộc đời tôi. Tôi đã theo dõi công ty này trong 30 năm. Tôi đã luôn rất ấn tượng với tất cả mọi thứ mà công ty đã làm được’”.

Một tháng sau, ban quản trị Arm đã tới San Carlos, California, để gặp Son và các đối tác của họ tại SoftBank International. Người Anh đã khởi động cuộc họp với một ý kiến ​​về kế hoạch doanh thu và dự báo cho bốn quý tiếp theo. “Ông ấy rất phấn khích”, Hass nói. “Ông ấy vẫn chơi iPad”. “Tuy nhiên, khi họ bắt đầu nói về tầm nhìn của công ty, Son đã quan tâm nhiệt tình và ông ấy đã chia sẻ tầm nhìn 300 năm của chính mình. Đến năm 2035, sẽ có một nghìn tỷ thiết bị được kết nối, ông nói – một mạng Internet rộng lớn của các phương tiện tự hành, robot thông minh và cảm biến thông minh nhân tạo, và Arm sẽ là công ty đứng sau tất cả các thiết bị này”. Ông Haas nói, “Ông ấy thực sự trình bày biểu đồ doanh thu và các con số cho đến năm 2035. Tôi nhớ mình đã nghĩ rằng, ‘Đây có phải là ông ấy diễn suông không vậy? Nhưng bây giờ tôi nhận ra hóa ra chỉ là do cái tầm của ông ấy rất lớn”.

Jean Liu, chủ tịch của DiDi. SoftBank và DiDi đã hợp tác để ra mắt dịch vụ gọi taxi tại Nhật Bản.

Việc mua lại Arm là thương vụ công nghệ lớn nhất từ ​​trước đến nay của Châu Âu. Nó cũng đánh dấu thời điểm mà nhiều người ở Anh, bao gồm cả những người trong lĩnh vực kinh doanh và công nghệ, lần đầu tiên nghe nói về SoftBank. Rằng công ty viễn thông Nhật Bản tương đối xa lạ này thực tế là một nhà đầu tư toàn cầu hạng nặng. Năm 2013, SoftBank mua lại công ty viễn thông Sprint của Mỹ với giá 22,2 tỷ USD và công ty thiết kế trò chơi Phần Lan Supercell với giá 1,5 tỷ USD. Vào năm 2014, SoftBank thành lập một quỹ đầu tư ở California – tiền thân của Quỹ Tầm nhìn có tên là SoftBank International, công ty đã đầu tư sớm vào các startup như công ty gọi xe DiDi ở Trung Quốc, Ola Cabs ở Ấn Độ, và Tokopedia, một công ty thương mại điện tử ở Indonesia hiện có 80 triệu khách hàng. “Chúng tôi có vẻ hơi nằm ngoài vùng phủ sóng của mọi người một chút”, David David Thévenon, một đối tác tại SoftBank nói. “Người dân luôn bị nhầm lẫn bởi cái tên SoftBank. Liệu đây là ngân hàng? Hay là một nhà phân phối di động? Chúng tôi phải liên tục phải giải thích rằng chúng tôi là một quỹ đầu tư quốc tế có thâm niên nhiều năm rồi”.

Phát triển của Quỹ Tầm nhìn

Và một khi SoftBank trở thành một cái tên dễ nhận biết hơn thì có một vấn đề mới: quỹ cần thêm tiền để tiếp tục đầu tư. Giải pháp được tìm ra cho vấn đề đó là tiền gửi của một cựu giao dịch viên của Deutsche Bank tên là Rajeev Misra.

Misra lớn lên ở New Delhi. Năm 1981, ông nhập học tại Đại học Pennsylvania ngành cơ khí và khoa học máy tính. Sau đó, ông làm việc tại công ty thiết kế các vệ tinh Los Alamos và mô phỏng phần mềm tại một công ty khởi nghiệp có trụ sở tại Philadelphia có tên gọi là Reality Technologies (Công nghệ thực tế), trước khi trở lại trường kinh doanh. Misra gặp Son vào năm 2002, khi ông đang là giám đốc tín dụng toàn cầu tại Deutsche Bank. Ông đã cho SoftBank vay tiền và sau đó giúp công ty tái cấu trúc sau vụ mua lại Vodafone Nhật Bản đầy phức tạp. Họ đã kết nối lại 8 năm sau tại một đám cưới vào mùa hè năm 2014. Alibaba – công ty mà Son đã đầu tư 20 triệu đô la vào năm 2010 – gần đây đã phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) lớn nhất trong lịch sử. Làn gió SoftBank đang ngày mở rộng trên toàn cầu và Son muốn Misra quay trở lại làm việc lại với ông ấy. “Tôi không biết chính xác những gì tôi cần làm, nhưng việc đó nghe có vẻ thú vị”, ông Mis Misra kể lại.

Để mua công ty này, SoftBank đã buộc phải bán bớt cổ phần của Alibaba và Supercell; toàn bộ thương vụ đã đẩy khoản nợ của công ty Nhật Bản lên tới 105 tỷ đô la. “Chúng tôi muốn đầu tư vào cuộc cách mạng AI sắp diễn ra, và vào những công ty sẽ thay đổi mọi ngành công nghiệp trên hành tinh này”, ông Mis Misra nói. “Dịch vụ tài chính, xe hơi, khách sạn, văn phòng, môi giới nhà ở, chúng tôi cảm thấy bị hạn chế vì phải chi khá nhiều tiền. Vì vậy hãy cùng nhau vun quỹ. Hãy cùng trở thành quỹ đầu tư lớn nhất trên hành tinh”. Ông Masa gọi đó là Quỹ Tầm nhìn.

Giả thuyết đầu tư cơ sở của Quỹ Tầm nhìn xoay quanh chiến lược toàn thắng. Họ nhắm mục tiêu vào các công ty với 50 đến 80 phần trăm thị phần để các công ty này phát triển nhanh và chạm tới toàn cầu. “Đây là một vài thứ mà chúng tôi học được từ Masa”, ông Misra nói. “Phát triển nhanh hay hiệu quả mới là điều quan trọng hơn? Hiệu quả có nghĩa là có được lợi nhuận xứng đáng với chi phí. Quan điểm của chúng tôi là các công ty cần phải mở rộng quy mô đầu tiên. Một khi bạn mở rộng quy mô, bạn sẽ đưa được mọi thứ khác vào guồng quay đúng. Các rào cản toàn cầu đang giảm bớt, vì vậy nếu bạn không toàn cầu hóa nhanh chóng, người khác sẽ làm điều đó.”

Và tất nhiên, họ sẽ cần vốn – cần rất nhiều. Ban đầu, quỹ bắt đầu với 30 tỷ đô la – một khoản tiền lớn, nhưng không phải là lạ so với các quỹ toàn cầu khác. Nhưng Masa đã quyết định rằng 100 tỉ đô hẳn sẽ tốt hơn.

Rajeev Misra, Giám đốc điều hành của Quỹ Tầm nhìn SoftBank trị giá 100 tỷ USD.

Misra và Son đã cùng nhau thuyết trình một bài giới thiệu hồ sơ theo dõi đầu tư của quỹ khi mà danh mục đầu tư của nó tại thời điểm đó bao gồm Arm, Sprint, SoftBank Mobile, Alibaba và Yahoo Nhật Bản – và thúc đẩy doanh số bán hàng của các công ty này. Năm 2016, từ tháng 9 đến tháng 12, họ đã đi khắp thế giới, gặp gỡ các công ty ở Mỹ, các quỹ hưu trí, quỹ tài sản có chủ quyền ở châu Á và Trung Đông. Mặc dù được chấp nhận một cách lịch sự, hầu hết các đề xuất của họ đều không tưởng, với mức 100 tỷ đô la cho duy nhất một quỹ đầu tư được xem là một khoản tiền hoàn toàn phi thực tế để gây quỹ dưới bất kỳ tham vọng nào.

Tuy nhiên, bất chấp nhiều hoài nghi, một số người vẫn bị hấp dẫn bởi đề xuất của SoftBank. Một trong số đó là Mohammed bin Salman, hoàng tử của Ả Rập Saudi.

Một phái đoàn Saudi gồm 500 người đã đến thăm Tokyo vào tháng 5 năm 2017. Trước khi gặp Bin Salman, Son và Misra đã thuyết trình lần đầu về ý tưởng Quỹ Vision cho các chuyên gia tư vấn thân cận nhất của hoàng tử, được giới thiệu bởi hai đồng nghiệp cũ của Misra, tại Deutsche Bank. Vài ngày sau, họ gặp hoàng tử tại nhà khách bang Geihinkan nguy nga ở trung tâm Tokyo. Theo cuộc phỏng vấn giữa Son và nhà tài chính David Rubenstein vào cuối năm đó, Son đã nói với Bin Salman rằng: Tôi muốn tặng ông một món quà của Masa, món quà của Tokyo, trị giá 1 nghìn tỷ đô la. Bin Salman trả lời: Nghe có vẻ thú vị đây. Son đáp lại: và cách tôi có thể tặng cho ông món quà trị giá 1 nghìn tỷ đô la là ông đầu tư 100 tỷ đô la vào quỹ của tôi, tôi se đem lại cho ông một nghìn tỷ sau đó.

Sáu tuần sau, hai người gặp lại nhau ở Riyadh, thủ đô của Saudi. Son đã đến thăm Aramco, công ty dầu mỏ nhà nước và dành thời gian nói chuyện với các giám đốc điều hành của quỹ tài sản có chủ quyền của Saudi. Đến thời điểm đó, Apple, Qualcomm, Foxconn, Sharp và Abu Dhabi, Mubadala cũng đã cam kết đầu tư thêm 20 tỷ đô la và SoftBank nghiêm nhiêm bổ sung thêm 28 tỷ đô la vào bảng cân đối kế toán của riêng mình. Buổi lễ ký kết tại Riyadh được tổ chức vào tháng 5 năm 2017 trùng với chuyến đi nước ngoài đầu tiên của Donald Trump, với tư cách là tổng thống Mỹ – và Quỹ Vision với100 tỷ USD vốn đầu tư đã chính thức được ra mắt.

SoftBank, công ty chưa bao giờ quản lý tiền của bên thứ ba ở quy mô này và cũng chưa bao giờ ra mắt bất kỳ một Quỹ chính thức, bấy giờ sở hữu Quỹ đầu tư lớn nhất trong lịch sử, bằng với tất cả số tiền được huy động bởi các Quỹ Đầu tư mạo hiểm của Mỹ trong 30 tháng trước cộng lại. Giám đốc điều hành của Quỹ, Rajeev Misra, đang chịu một sức ép lớn: “Giờ đây, chúng tôi có trách nhiệm ủy thác đối với tất cả các công ty đã đầu tư vào Quỹ, đối với các đối tác của chúng tôi, đối với người dân Ả Rập Saudi. Và cách đây 2 năm, liệu chúng tôi có nhận được bất kỳ cuộc gọi đầu tư từ ai không? “Không.”

Stewart Butterfield, người đồng sáng lập Slack, trong đó SoftBank đã mua cổ phần trị giá 250 triệu đô la.

Vào một buổi chiều tháng 12 năm 2018, Misra đã chào đón Wired đến trụ sở của Quỹ Vision, trong một tòa nhà Edwardian bốn tầng ở Mayfair, London. Anh ta đi chân trần và tay áo xắn lên, để lộ một chiếc vòng tay Shamballa trên một cổ tay. Trong cuộc trò chuyện, khi tâm trạng của anh ta thay đổi giữa nhiệt tình và trầm ngâm, lúc đó anh ta sẽ dừng lại và ngậm điếu thuốc lá điện tử.

Hiện tại, Quỹ Vision của Mirsa có danh mục đầu tư gồm hơn 60 công ty, bao gồm nhà máy bộ xử lý đồ họa Nvidia trị giá ước tính 7 tỷ USD của Hoa Kỳ; một cổ phần trị giá 502 triệu USD trong công ty khởi nghiệp ở Anh, Betterbable, công ty phát triển thế giới thực tế ảo quy mô lớn để chơi game và đào tạo; và cổ phần trị giá 250 triệu đô la trong nền tảng năng suất Slack. Một tập đoàn do SoftBank dẫn đầu cũng đã đầu tư khoảng 8 tỷ đô la vào Uber.

Misra đứng đầu một nhóm các đối tác quản lý – bảy người trong số họ có trụ sở tại quỹ tiền tệ Thung lũng Silicon, hai ở Nhật Bản và hai ở London – người xem xét hàng chục công ty hàng tuần để tìm kiếm cơ hội đầu tư tiềm năng. Họ gặp nhau thường xuyên để cùng xem xét sự phát triển của các giao dịch hiện có bởi cá nhân từng đối tác.

Những ý tưởng này sau đó được đánh giá song song cùng với các đánh giá được thực hiện bởi một nhóm độc lập trong một quy trình kiểm tra nghiêm ngặt và có thể mất vài tháng để hoàn thành. Ở giai đoạn sau, các giao dịch được đệ trình lên Ủy ban Cố vấn Đầu tư SoftBank, bao gồm Son và Misra. Nếu có được sự chấp nhận đồng thuận về một ý tưởng nào đó, các chủ doanh nghiệp sau đó sẽ được mời ngồi lại với Son, người sẽ gặp gỡ mọi nhà sáng lập trước khi đi đến một thỏa thuận cuối cùng.

“Khi tôi gặp anh ấy, vào đầu năm 2017, tôi đã giải thích về việc công ty của tôi đã trở thành một công ty khách sạn hàng đầu ở Ấn Độ” Ritesh Agarwal, giám đốc điều hành của Oyo Rooms, mạng lưới khách sạn lớn nhất Ấn Độ nói. “Tôi đã không nghĩ rằng thời điểm đó là đúng để mở rộng sang Trung Quốc. Anh ấy nói với tôi rằng tôi hoàn toàn nên mở rộng sang Trung Quốc – và xem xét dành nhiều thời gian ở đó. Vào tháng 11, chúng tôi đã thành lập khách sạn đầu tiên tại Thâm Quyến. Chúng tôi hiện là một trong năm chuỗi khách sạn hàng đầu tại Trung Quốc. Khả năng suy nghĩ xa của anh ấy là vô song”.

Nguồn ảnh: Ryan Pfluger / August.

Giới hạn thấp hơn cho khoản đầu tư của Quỹ Vision là 100 triệu USD, nhưng hầu hết là từ 500 triệu đến vài tỷ, thường chiếm 20% đến 40% của công ty. Theo ông Michael Michael Marks, CEO của công ty khởi nghiệp xây dựng Hoa Kỳ Katerra: “Nó đã thay đổi luật chơi cho mọi cuộc đầu tư theo một cách kịch tính hơn”. Các công ty công nghệ cao đang trở thành doanh nghiệp tỷ đô. ‘Tôi nghĩ rằng SoftBank chỉ là người đầu tiên thấy rằng nó có thể triển khai nhiều vốn hơn và nhận được lợi nhuận lớn. Tuy nhiên đầu tư quá mức có hai mặt. Nó có thể biến khoản đầu tư thành một rủi ro khổng lồ. Dẫu vậy, đó là một thử nghiệm hấp dẫn”. Mark Marks nói.

Người kiểm soát dữ liệu là người nắm quyền kiểm soát thế giới”.

Tất nhiên, đầu tư một mình và nguồn vốn dồi dào không bộc lộ bản chất thực sự của sức mạnh cơ bản của SoftBank: Nhóm chiến lược của Son, mạng lưới phức tạp của các công ty liên kết và danh mục đầu tư thậm chí có sức mạnh lớn hơn tổng các công ty con của Softbank cộng lại- giá trị gia tăng bắt nguồn từ các mối quan hệ đối tác và cơ hội kinh doanh, những nhân tố quan trọng của sức mạnh tập đoàn SoftBank.

Đây là một mạng lưới toàn cầu bao gồm Apple, Qualcomm, Sharp, Alibaba, Sprint (nhà mạng lớn thứ tư ở Mỹ), Yahoo! Nhật Bản (không giống như cha mẹ ở Mỹ, vẫn là trang web phổ biến nhất ở nước này) và SoftBank Mobile, với IPO 23,5 tỷ USD vào tháng 12 năm ngoái, là danh sách thị trường lớn thứ hai mọi thời đại. Quỹ Vision cũng là một trong những nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất ở Ấn Độ, Trung Quốc và Châu Âu. Họ còn hiện diện ở Mumbai, Singapore, Riyadh và Abu Dhabi. Khi bạn nghĩ về đầu tư, khi bạn nhìn vào hầu hết các công ty Mỹ, họ hầu hết rất ít hướng đến chiến lược toàn cầu hóa và rất ít trong số họ làm công việc toàn cầu thực sự, Ông Thévenon nói. Tuy nhiên, Soft SoftBank có ở khắp mọi nơi.

Các công ty có thể hoàn toàn chủ động kết nối để thành đối tác kinh doành của nhau, nhưng đây thường là những hiệp lực đôi bên cùng có lợi có thể thúc đẩy tăng trưởng trên toàn cầu. Hãy xem xét ví dụ về Ping An Good Doctor, nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe hàng đầu của AI, đã ký thỏa thuận với công ty chia sẻ chuyến đi Đông Nam Á Grab. Tại Trung Quốc, một chuyến đi đến nhà bác sĩ có thể kéo dài ba giờ cho 90 giây tư vấn, vì vậy Ping muốn sử dụng các nền tảng định vị địa lý của Grab, để đẩy nhanh quá trình phân loại và sàng lọc bệnh nhân ban đầu.

Oyo Rooms, thông qua việc triển khai một nền tảng học máy, đã quản lý để chuẩn hóa trải nghiệm khách sạn của mình trên toàn cầu – từ đăng ký hỗ trợ công nghệ đến dọn phòng. Họ đã thực hiện một chiến dịch hợp tác với DiDi tại Trung Quốc bằng cách sử dụng khẩu hiệu: Đi xe thoải mái với DiDi và ở lại thoải mái với Oyo.

Paytm, một công ty khởi nghiệp ví điện thoại di động Ấn Độ xử lý 450 triệu giao dịch mỗi tháng, gần đây đã ra mắt PayPay tại Nhật Bản với Yahoo! Nhật Bản.

Và sau đó, tất nhiên, Nhật Bản có Arm. Phối hợp với Mapbox, công ty thiết kế chip Segars, đã phát triển phần mềm cho phép các thiết bị hỗ trợ Arm tự động phân loại ranh giới đường, vạch kẻ đường, lề đường, ngã tư và biển báo giao thông. Boston Dynamics cũng đang triển khai bộ xử lý Arm trong điều khiển động cơ của các robot mới nhất của mình.

Đây là những mối quan hệ đối tác mà SoftBank đã thúc đẩy và họ sẽ cho phép Arm duy trì vị trí trung tâm của tầm nhìn của Son về sự kỳ dị, tạo ra một tương lai được tạo ra bởi robot, máy bay không người lái, xe tự hành và một nghìn tỷ thiết bị được kết nối.

Tôi nghĩ rằng một chủ đề rất phổ biến của tất cả các khoản đầu tư của chúng tôi thực sự xoay quanh dữ liệu, ông Jeff Jeff Housenbold, một đối tác quản lý tại Quỹ Vision nói. “Nó thực sự về dữ liệu, sự hợp nhất của con người và máy móc trong khái niệm về sự khác biệt và trí tuệ nhân tạo – Làm thế nào để chúng tôi xử lý dữ liệu đó để làm cho thế giới trở thành một nơi tốt đẹp hơn – làm cho mọi người hạnh phúc hơn, làm phong phú cuộc sống của họ, để cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tốt hơn? Tất cả mọi vấn đề có thể được giải quyết bằng cách sử dụng dữ liệu cho phép phát hiện thuốc hoặc cố gắng làm cho việc phân phối thực phẩm hiệu quả hơn. Dữ liệu liên quan hầu hết đến các bộ phận của công ty chúng tôi”.

Nguyện vọng của Masayoshi Son là: Một tương lai mà mỗi khi chúng ta sử dụng điện thoại thông minh, gọi taxi, đặt bữa ăn, thuê phòng khách sạn, thanh toán hoặc nhận điều trị y tế, chúng ta sẽ thực hiện những tác vụ như thế trong hệ quản trị dữ liệu Giao dịch của Softbank. Và, như Son đã phát biểu: “Người kiểm soát dữ liệu là người nắm quyền kiểm soát thế giới”.

Mời quý độc giả đọc phần 1 của bài viết tại ĐÂY.

Nguồn: Wired

Tin liên quan:
  • 29
    Shares