“Trong tương lai, sẽ không có nhà lãnh đạo nữ nào mà chỉ còn các nhà lãnh đạo thôi”. Đó là lời tuyên bố mạnh mẽ về vai trò quan trọng của phụ nữ, bởi Sheryl Sandberg, COO quyền lực của đế chế Facebook, cũng là tác giả của cuốn “Lean-in” nổi tiếng. Trên thực tế, sự tham gia của phụ nữ vào các hoạt động kinh tế, tài chính và xã hội là một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng bền vững (Theo Phó chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh chia sẻ kết quả báo cáo của Liên Hiệp Quốc và các Viện nghiên cứu). Doanh nghiệp có ít nhất một nữ lãnh đạo có tỷ lệ lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu cao hơn mức bình quân và được đánh giá cao hơn trên thị trường chứng khoán.

Không chỉ Sheryl, hiện nhiều lãnh đạo nữ đang giữ những vị trí quan trọng và tạo ảnh hưởng lớn như Mary Barra (Chủ tịch kiêm CEO tại General Motors), Ginni Rometty (Chủ tịch kiêm CEO IBM), Meg Whitman (CEO Hewlett Packard (HP), Safra Catz (Đồng CEO Oracle), và nhiều doanh nhân khác.

Tại Việt Nam, vai trò của phụ nữ trong các công ty, Tập đoàn lớn cũng ngày một được khẳng định. Đó là các chị Mai Kiều Liên – chủ tịch Vinamilk, Thái Hương- chủ tịch Tập đoàn TH,Cao Thị Ngọc Dung- chủ tịch PNJ,Nguyễn Thị Phương Thảo- tổng giám đốc Vietjet, Nguyễn Thị Mai Thanh- chủ tịch Ree, Chu Thị Thanh Hà- chủ tịch FPT Telecom, Nguyễn Bạch Điệp- Giám đốc FPT Retail.

Vai trò của phụ nữ trong hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo lại càng quan trọng, nhất là trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4, khi mọi bước đi cần phải nhanh và liên tục. Một số các nữ doanh nhân khởi nghiệp trẻ tiêu biểu có thể kể đến: Đăng Hương Giang- nhà đầu tư thiên thần tại VIC Impact, Lê Huỳnh Kim Ngân- Admin trang khởi nghiệp Launch, sáng lập action.vn, twenty và một số dự án khác,), hay Vũ Nguyệt Ánh (Rudicaf), Trương Thanh Thủy (được mệnh danh là “nữ hoàng khởi nghiệp”, với một nghị lực phi thường) hay chị Nguyễn Đặng Tuấn Minh (quản lý, đồng sáng lập KisStartup), hay nữ hoàng tên miền Lê Thúy Hạnh, Đào Chi Anh…

Chỉ số phụ nữ khởi nghiệp – Việt Nam (VNM) được đánh giá khá cao (Nguồn: Mastercard 2017)

Tiềm năng vô cùng to lớn từ “Một nửa  của Việt Nam”

Không chỉ những gương mặt sáng giá như trên, Việt Nam ngày càng có nhiều nữ doanh nhân khởi nghiệp. Về mặt thống kê, Việt Nam hiện còn những khó khăn nhất định khi phụ nữ khởi nghiệp (Xem thêm trong bảng 1). Tuy nhiên Việt Nam cho thấy mình có nguồn lực tiềm năng từ các doanh nhân nữ như:

  • Trước hết, Việt Nam là nước đạt được mức độ bình đẳng giới tốt so với các nước tại Châu Á-Thái Bình Dương. Theo công bố mới đây của Deloitte, tại Việt Nam, số phụ nữ có ghế trong hội đồng quản trị là 17,6%, chỉ xếp sau Australia (20,1%). Nghiên cứu này cũng khảo sát trên 64 quốc gia và cho biết chỉ số bình đẳng giới tại Việt Nam vượt mức trung bình của toàn cầu (15%), cao hơn cả các quốc gia láng giềng với nền kinh tế phát triển như Singpore (9,4%) hay Trung Quốc (9,2%).
  • Phụ nữ Việt Nam có tinh thần khởi nghiệp cao khi Việt Nam được đánh giá là quốc gia có Chỉ số tinh thần khởi nghiệp (AESI) đứng số 1 thế giới (nghiên cứu tại diễn đàn khởi nghiệp trẻ 2017). Trong một nghiên cứu được Facbook ủy quyền cho tổ chức nghiên cứu thị trường Development Economics và YouGov thực hiện trong năm 2017 với 2.000 mẫu khảo sát trực tuyến dành cho người trưởng thành cho thấy 80% phụ nữ Việt Nam muốn thành lập doanh nghiệp. Số trang trên Facebook do phụ nữ sở hữu chiếm 40% tổng số trang và có tốc độ tăng trưởng lên tới trên 60% một năm. Tại Việt Nam, số lượng trang do nữ doanh nghiệp sở hữu tăng 2,6 lần so với năm vừa qua.
Bảng 1.Những khó khăn phụ nữ Việt Nam gặp khi khởi nghiệp:

Theo kết quả nghiên cứu của Facebook vừa được công bố mới đây, tại Việt Nam có một số yếu tố chính cản trở phụ nữ khởi nghiệp, đó là:

  • Lo lắng về an toàn tài chính chiếm tỷ lệ 35%;
  • Thiếu định hướng chiếm 35%;
  • Thiếu tiếp cận tài chính chiếm 34%;
  • Chưa cảm thấy sẵn sàng khi khởi nghiệp là 32%.
Diễn đàn Phụ nữ và Kinh tế APEC năm 2017. Chủ đề phụ nữ khởi sự là một trong các chủ đề được quan tâm hiện nay

Một số chương trình hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp tiêu biểu:

Như vậy, phụ nữ cần làm gì khi khởi nghiệp? Trước hết ngoài những kinh nghiệm tích lũy được, cần nắm rõ được những khó khăn cũng như chương trình hỗ trợ cho dự án trong giai đoạn đầu khởi nghiệp. Như một trong những thông điệp của phim “Joy-  Bạn không thể tự làm tất cả một mình, những phụ nữ khởi nghiệp cần sự hỗ trợ từ các nguồn lực, một số chương trình hỗ trợ có thể kể đến tại Việt Nam đó là:

  • Ở tầm vĩ mô, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa phê duyệt Đề án “Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp giai đoạn 2017-2025, hỗ trợ 20.000 phụ nữ khởi sự kinh doanh và khởi nghiệp. Ðề án giúp hiện thực hóa các ý tưởng có tính sáng tạo xuất phát từ nhu cầu và giải quyết các vấn đề hiện tại của phụ nữ.
  • Xét trên góc độ các chương trình có một số chương trình hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp, có thể kể đến MBI (dự án Mekong Business Innitiatives thuộc ADB) mới đây đã góp sức trong việc khởi động chương trình Sáng kiến cho nữ doanh nhân khởi nghiệp (WISE). Đây là một chương trình với sự tham gia của nhiều bên nhằm cung cấp các dịch vụ và hoạt động trợ giúp cho các nữ doanh nhân.
  • Coca-Cola đang triển khai chương trình 5by20 trên toàn cầu giúp phụ nữ đóng góp tốt hơn nữa cho nền kinh tế. Các khóa đào tạo trực tuyến cung cấp kiến thức, kỹ năng khởi sự doanh nghiệp và kế hoạch tài chính hoàn chỉnh nhằm hỗ trợ phụ nữ vững tin, triển khai các hoạt động kinh doanh. Tại Việt Nam, trung tâm hoạt động cộng đồng Ekocenter đầu tiên ra mắt vào năm 2015;
  • Cuối cùng Dự án WECREATE Việt Nam là một phần của sáng kiến hợp tác giữa Bộ ngoại giao Hoa Kỳ và Startup Cup, là nơi hỗ trợ những người phụ nữ muốn khởi tạo doanh nghiệp hoặc muốn phát triển doanh nghiệp.Dự án cung cấp các buổi huấn luyện, kết nối kinh doanh, các buổi đào tạo đặc thù, kết nối với thị trường, nguồn vốn cũng như các công nghệ và nguồn lực cần thiết đẻ nâng tầm doanh nghiệp.
  • Hiện nay có rất nhiều các quỹ đầu tư mạo hiểm sẵn sàng hỗ trợ các dự án khởi nghiệp. Patamar Capital gần đây đã thành lập quỹ đầu tư chuyên cho các doanh nghiệp với nữ doanh nhân làm chủ tại Đông Nam Á. Đây sẽ là một kênh huy động vốn hiệu quả. Ngoài ra, có rất nhiều các quỹ khác cũng quan tâm
Phim Joy với thông điệp phụ nữ hoàn toàn có thể khởi nghiệp và đạt được thành công

Cuối cùng, Hilary Clinton, cựu ngoại trưởng Mỹ đã chia sẻ: “Phụ nữ là nguồn tài nguyên lớn nhất chưa được khai thác trên thế giới”. Với những phẩm chất cần thiết để trở thành những nhà khởi nghiệp thành công, hững doanh nhân khởi nghiệp nữ chắc chắn sẽ là nguồn lực quan trọng giúp Việt Nam tiên phong trong cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4.

Hoàng Nam Lê

Tin liên quan:
  • 1
    Share