Epic Games – Công ty đứng sau tựa game Fortnite nổi tiếng đã đâm đơn kiện hai ông lớn Apple và Google vì hành vi độc quyền trên chợ ứng dụng. Trước đó, Epic Games đã ra mắt phương thức thanh toán trực tiếp trong trò chơi Fortnite, nhằm tránh việc phải trả phí thông qua App Store và Play Store, điều này đã khiến Fortnite bị “đá văng” bởi Google và Apple.

Ngày 13/8, Epic Games thông báo giảm giá vĩnh viễn 20% đối với V-Bucks – tiền ảo trong game Fortnite – nhưng chỉ áp dụng cho phiên bản PC và máy chơi console. Họ không thể giảm giá tương tự cho người chơi di động vì Apple và Google hưởng 30% tổng doanh thu khi mua sắm trong ứng dụng qua App Store và Play Store. Vì vậy, Epic Games hướng dẫn mọi người sử dụng hệ thống thanh toán trực tiếp của họ để mua được với giá tốt nhất.

Tuy nhiên, khi qua mặt hệ thống thanh toán của Apple và Google, Epic Games đã vi phạm chính sách, dẫn tới việc hai công ty này xóa Fortnite khỏi chợ ứng dụng. Ngay lập tức, Epic Games phản công bằng cách khởi kiện cả Apple lẫn Google và tung ra đoạn video chế lại quảng cáo nổi tiếng nhất của Apple. Epic Games tố cáo hai gã khổng lồ thực hiện hành vi độc quyền bằng chính sách chợ ứng dụng. Trong khi CEO Tim Cook từng khẳng định “Apple không kinh doanh độc quyền hoặc chi phối bất kỳ thị trường nào” tại buổi điều trần về chống độc quyền của Hạ viện Mỹ diễn ra vào tháng 7.

Epic Games cho biết họ không đòi hỏi tòa án phải bồi thường bằng tiền mặt, hay tìm kiếm những chính sách có lợi cho bản thân mình. Mà Epic Games muốn tìm kiếm biện pháp để giúp đỡ các nhà phát triển ứng dụng và cả người dùng. Sự hạn chế trong việc lựa chọn hình thức thanh toán khiến cho các ứng dụng khác không có cơ hội cạnh tranh lành mạnh.

Trong nhiều năm, các nhà phát triển như Epic Games tỏ ra khó chịu về khoản phí 30% mà Apple và Google được hưởng khi mua sắm trong ứng dụng (in-app purchase). Họ cho rằng Apple và Google chỉ có thể làm được điều ấy vì cả hai thống trị thị trường hệ điều hành di động. Người dùng gần như không thể tải ứng dụng bên ngoài các chợ mà Apple và Google cung cấp.

Có thể nói rằng Fortnite của Epic Games là tựa game thành công nhất hiện nay.

Trong đơn kiện Google , Epic Games khẳng định thông qua một loạt chướng ngại vật về thiết kế, kỹ thuật, pháp lý, bao gồm cả pop-up cảnh báo bảo mật lặp lại liên tục, Google biến bản thân thành người trung gian không thể tránh khỏi giữa nhà phát triển và người dùng Android.

Trong mục Hỏi đáp trên website, Epic Games tố Apple không đối xử công bằng với tất cả nhà phát triển. Apple cho phép hàng ngàn ứng dụng như Amazon, Grubhub, Best Buy… thanh toán trực tiếp.

Ai đứng về phía Epic?

Apple gỡ bỏ ứng dụng Fortnite ra khỏi App Store khiến hàng triệu người chơi lên tiếng phản đối vì mọi việc diễn ra quá đột ngột, chỉ trong vài giờ đồng hồ.

Một số nhà phát triển lớn đồng tình với Epic Games. Spotify, công ty khởi kiện Apple năm ngoái vì độc quyền, cho rằng “hành vi không công bằng của Apple đã gây bất lợi cho đối thủ và tước đoạt của người dùng quá lâu”. Phát ngôn viên của Match Group, chủ sở hữu các ứng dụng hẹn hò Tinder, Hinge, Match, OkCupid, nói hoàn toàn ủng hộ nỗ lực của Epic Games nhằm cho thấy Apple sử dụng vị thế độc quyền và chính sách bất bình đẳng làm tổn thương khách hàng, nhà phát triển ứng dụng và doanh nhân.

Apple và Google nói gì?

Khi tuyên bố quyết định gỡ Fortnite khỏi App Store, Apple khẳng định chính sách của mình tạo ra sân chơi công bằng cho tất cả nhà phát triển và giúp chợ an toàn với mọi người. Apple cũng cho rằng các nhà phát triển như Epic Games đã được hưởng lợi từ hệ sinh thái App Store, bao gồm công cụ, thử nghiệm và phân phối.

Google đưa ra thông báo tương tự cho vụ kiện của Epic Games và nhấn mạnh hệ sinh thái Android mở cho phép nhà phát triển phân phối ứng dụng qua nhiều chợ khác nhau.

Cuộc chiến mới chỉ bắt đầu

Theo Business Insider, Epic Games, công ty chủ quản của Fortnite, đã chuẩn bị một kịch bản hoàn hảo khiến Apple sập bẫy khi thể hiện quyền lực của việc kinh doanh độc quyền. Xóa bỏ Fortnite chỉ là điểm bắt đầu cho một cuộc khủng hoảng mà Apple vừa tuyên chiến với cả ngành công nghiệp game.

CEO Tim Cook của Apple bị đặt câu hỏi về cách đối xử với lập trình viên, còn CEO Google Sundar Pichai phải đối diện với câu hỏi về cách Google dùng kết quả tìm kiếm để ưu tiên sản phẩm riêng.

Apple và Google đều gặp phải nhiều vụ kiện độc quyền và điều tra từ nhà chức trách. Vụ kiện của Epic Games chỉ thêm dầu vào lửa. Ngoài ra, Epic Games tỏ ra là một đối thủ khó chịu vì đơn giản thành công của họ không phụ thuộc vào Google hay Apple. Không chỉ có mặt trên iOS và Android, Fortnite còn có thể chơi trên máy tính, máy chơi game như Xbox One, PlayStation 4.

Mục đích của ông chủ Fortnite là cực kỳ rõ ràng. Theo lời CEO của Epic Games, Tim Sweeney: “Tất cả các nhà phát triển iOS đều được quyền sử dụng dịch vụ thanh toán riêng, tất cả người dùng được quyền cài đặt ứng dụng từ bất cứ đâu“.

Nếu điều này thành hiện thực, các ngành công nghiệp game, ứng dụng di động, thanh toán di động và hệ điều hành đều sẽ bị khuynh đảo. Lý do: mô hình chia sẻ doanh thu và “trói” nền tảng thanh toán hay phân phối ứng dụng vào hệ điều hành không chỉ có ở Apple hay Google. Các nhà phát triển game cho Xbox, PlayStation hay Switch đều phải chia sẻ doanh thu cho Microsoft, Sony và Nintendo với tỷ lệ tương tự. Ngay cả các tựa game được phân phối offline qua các chuỗi điện máy lớn tại Mỹ hay châu Âu cũng sẽ phải chia sẻ doanh thu cho các cửa hàng này.

Nếu Epic chiến thắng và tạo thành tiền lệ, Apple và Google sẽ trở thành những kẻ phát triển hệ điều hành “không công” cho kẻ khác tận hưởng. Những phán quyết này rồi cũng sẽ lan tỏa lên console, lên mạng xã hội và tất cả những gì được gọi là “nền tảng”. Sony sẽ phải cho phép các công ty khác được quyền mở “chợ” cạnh tranh với PlayStation Store, Facebook sẽ phải cho phép các đối thủ được quyền mở nền tảng phát hành ứng dụng (hay thậm chí là phát hành quảng cáo) trên trang web của riêng mình… Thậm chí, ngay cả chuyện Apple ra mắt chợ ứng dụng Android hay Google ra mắt chợ ứng dụng iOS cũng là có thể nghĩ đến.

Còn nếu Epic thua cuộc, chắc chắn gọng kìm kiểm soát của Apple và Google lên iOS và Android sẽ còn được siết chặt hơn nữa. Bất kể ai là kẻ thắng, cuộc chiến này chắc chắn sẽ định đoạt tương lai của thế giới hi-tech. Bạn đứng về phe ai, Epic (và Spotify), hay “liên minh” bất đắc dĩ Apple và Google?

Tổng hợp

Tin liên quan: